پلو بلغور یا دمی بلغور (Bulgur Pilaf) یک غذای سنتی و محبوب در بسیاری از مناطق ایران، ترکیه و خاورمیانه است که به دلیل خواص بینظیر بلغور گندم، به عنوان یک جایگزین عالی و سالمتر برای برنج شناخته میشود. بلغور (یارما) که از دانه گندم پخته و خرد شده تهیه میشود، سرشار از فیبر و مواد معدنی است و مصرف آن به سلامت دستگاه گوارش و کنترل قند خون کمک میکند.
برخلاف برنج که عمدتاً نشاسته است، بلغور پلو یک غذای کامل و مقوی محسوب میشود. در این مقاله از مجله اینترنتی همه چی، ما کاملترین طرز تهیه پلو بلغور را به شیوهای ساده و با استفاده از مواد اولیه در دسترس برای شما آماده کردهایم.
مواد لازم برای طرز تهیه پلو بلغور (استانبولی بلغور)
در این دستور، روش تهیه پلو بلغور ساده (شبیه به استامبولی پلو یا دمی گوجه) که محبوبترین نوع پخت آن است، برای ۴ نفر ارائه شده است.
|
مواد لازم |
مقدار مورد نیاز | نکات مهم |
| بلغور گندم پلویی | ۲ پیمانه |
بلغور درشت یا متوسط (پلویی) بهتر است. |
|
پیاز |
۱ عدد متوسط (نگینی خرد شده) | برای عطر و طعم پایه غذا. |
| گوجه فرنگی | ۳ عدد متوسط (رنده یا پوره شده) |
برای رنگ و مزه بهتر پلو. |
|
رب گوجه فرنگی |
۱ تا ۱.۵ قاشق غذاخوری | اختیاری، برای پررنگ شدن غذا. |
| روغن مایع یا کره | به میزان لازم |
برای تفت دادن و دم کردن. |
|
نمک، فلفل سیاه و زردچوبه |
به میزان لازم | برای طعمدهی. |
| آب جوش | حدود ۴ پیمانه (۱.۵ تا ۲ برابر بلغور) |
مقدار آب بسته به نوع بلغور متغیر است. |
|
سیر |
۱ تا ۲ حبه (اختیاری) |
برای عطر بهتر سس پلو. |
جایگزینها برای تنوع در پلو بلغور
برای داشتن یک پلو بلغور مجلسی یا مقویتر، میتوانید مواد زیر را به سس گوجه اضافه کنید:
- گوشت چرخ کرده: ۲۰۰ گرم (تفت داده شده با پیاز و ادویه).
- مرغ: ۲۰۰ گرم (سینه یا ران پخته و خرد شده).
- عدس یا لپه: ۱/۲ پیمانه (از قبل خیس و نیمپز شده).
- سبزیجات: کمی فلفل دلمهای یا هویج نگینی خرد شده.

دستور پخت گام به گام طرز تهیه پلو بلغور
در ادامه، مراحل ساده و کاربردی دمی بلغور را دنبال کنید تا یک غذای لذیذ و سالم داشته باشید:
گام اول: آمادهسازی بلغور
- پاک کردن و شستن: بلغور را به خوبی پاک کنید و با آب سرد بشویید.
- خیساندن: بلغور را به مدت حداقل ۳۰ دقیقه در آب ولرم خیس کنید. این کار به نرم شدن دانهها و پخت یکنواختتر آنها کمک میکند (برخلاف برنج، نیازی به خیساندن طولانی نیست).
گام دوم: تهیه سس پلو (تفت دادن مواد پایه)
- پیاز داغ: در یک قابلمه مناسب، کمی روغن ریخته و پیازهای نگینی را تفت دهید تا طلایی و سبک شوند.
- سیر و ادویه: در صورت تمایل، سیر رنده شده را اضافه کرده و کمی تفت دهید تا عطر آن بلند شود. سپس زردچوبه، فلفل سیاه و نمک را اضافه کنید و کمی هم بزنید تا ادویهها تفت بخورند.
- رب و گوجه: رب گوجه فرنگی را اضافه کنید و خوب تفت دهید تا رنگ آن باز شود و بوی خامی آن گرفته شود. سپس پوره یا گوجههای رنده شده را اضافه کنید.
- تفت سس: اجازه دهید سس گوجه با حرارت ملایم برای چند دقیقه بجوشد و غلیظ شود.
اگر در طول هفته دغدغه فکری برای وعدههای غذایی دارید، این غذا میتواند یک ناهار ساده و خوشمزه باشد که به سرعت آماده میشود!
گام سوم: ترکیب و پخت اولیه
- افزودن بلغور: بلغور خیس شده را آبکش کنید و به سس گوجه اضافه نمایید. مواد را به آرامی برای ۲ تا ۳ دقیقه تفت دهید تا بلغورها به خوبی با سس مخلوط شوند و طعم بگیرند.
- اضافه کردن آب: آب جوش (حدود ۱.۵ تا ۲ برابر حجم بلغور) را به قابلمه اضافه کنید. مقدار آب باید به اندازهای باشد که ۱ تا ۲ سانتیمتر روی سطح بلغور را بگیرد.
- جوشیدن: حرارت را زیاد کنید تا آب به جوش آید. پس از جوشیدن، حرارت را کاملاً کم کنید و اجازه دهید بلغور بهآرامی بپزد و آب آن تبخیر شود.
گام چهارم: دم گذاشتن پلو بلغور
- کاهش آب: زمانی که آب پلو کاملاً کشیده شد و دانههای بلغور نرم شدند، قابلمه را چک کنید.
- دم کنی: در قابلمه را با دمکنی بپوشانید و آن را برای ۲۰ تا ۳۰ دقیقه روی حرارت بسیار ملایم (ترجیحاً شعلهپخشکن) قرار دهید تا پلو بلغور کاملاً دم بکشد و جا بیفتد.

نکات طلایی و فوت و فنهای پخت پلو بلغور
برای اینکه پلو بلغور شما بهترین طعم و بافت را داشته باشد، این نکات مهم آشپزی را به خاطر بسپارید:
|
نکته |
توضیح |
| نوع بلغور |
حتماً از بلغور پلویی (دانه متوسط یا درشت) استفاده کنید. بلغور ریز برای آش و سوپ مناسب است و در پلو له میشود. |
|
مقدار آب |
مهمترین نکته! بلغور نسبت به برنج آب کمتری نیاز دارد. شروع کار با ۱.۵ برابر بلغور و اضافه کردن تدریجی آب در صورت نیاز، بهترین روش است. |
| تفت دادن |
تفت دادن بلغور با سس و ادویهها قبل از افزودن آب، باعث میشود دانههای بلغور طعم بهتری بگیرند و کمتر وا بروند. |
|
دم کشیدن |
برای دم کشیدن کامل و پف کردن، حتماً از دمکنی استفاده کنید و حرارت را کم نگه دارید. پخت عجولانه باعث سفت ماندن مرکز دانههای بلغور میشود. |
| سرو |
پلو بلغور را معمولاً با ماست چکیده، ترشی، سبزی خوردن یا سالاد شیرازی سرو میکنند. |
فواید تغذیهای پلو بلغور: چرا بلغور جایگزین سالم برنج است؟
بلغور گندم یکی از غلات کامل و مغذی است که مصرف آن به شدت توسط متخصصان تغذیه توصیه میشود. این ماده غذایی فواید بسیاری برای سلامتی دارد:
- منبع عالی فیبر: بلغور سرشار از فیبرهای محلول و نامحلول است که به بهبود عملکرد روده، جلوگیری از یبوست و ایجاد حس سیری طولانیمدت کمک میکند.
- کنترل قند خون: به دلیل داشتن شاخص گلیسمی پایینتر نسبت به برنج سفید، بلغور پلو گزینه مناسبی برای افراد دیابتی یا کسانی است که رژیم غذایی کنترل قند دارند.
- سرشار از مواد مغذی: حاوی ویتامینهای گروه B، منیزیم، آهن و پروتئین گیاهی است که به تقویت سیستم ایمنی و تأمین انرژی بدن کمک میکند.
- کاهش وزن: به دلیل فیبر و پروتئین بالا، بلغور در مقایسه با کربوهیدراتهای تصفیه شده، به کاهش وزن و حفظ تناسب اندام کمک بیشتری میکند.
یک غذای محلی، یک سبک زندگی سالم
طرز تهیه پلو بلغور نه تنها یک روش ساده برای تهیه یک غذای محلی خوشمزه است، بلکه فرصتی را فراهم میکند تا غلات کامل و سالم را وارد رژیم غذایی خود کنید. این دمی مقوی و پرخاصیت که به راحتی با انواع گوشت، سبزیجات و حبوبات قابل ترکیب است، میتواند تنوعی خوشایند به سفره شما ببخشد و سلامتی اعضای خانواده را تضمین کند. از امتحان کردن این جایگزین هوشمندانه و لذیذ برای برنج لذت ببرید!