لوبیا پلو شیرازی یکی از اصیلترین و محبوبترین پلوهای ایرانی است که برخلاف لوبیا پلوی رایج تهرانی که با لوبیای سبز تهیه میشود، با لوبیای چشمبلبلی (یا لوبیای لیما) و شوید فراوان پخته میشود. این ترکیب منحصربهفرد، طعمی سبک، عطرآگین و کاملاً متفاوت به این غذا میدهد. اگر به دنبال یک غذای برنجی مجلسی و در عین حال ساده هستید، یادگیری طرز تهیه لوبیا پلوی شیرازی با روش اصیل آن، یک انتخاب عالی است. در این راهنمای کامل، تمامی فوت و فنهای لازم برای پخت یک لوبیا پلوی عالی و عطرآگین را بررسی خواهیم کرد.
مواد لازم برای تهیه لوبیا پلوی شیرازی اصیل
برای پخت این پلوی خوشعطر، به مواد اولیه تازه و باکیفیت نیاز دارید. این مقادیر برای ۴ نفر مناسب است:
|
مواد لازم |
مقدار تقریبی | نکات مهم |
| برنج ایرانی | ۳ پیمانه |
بهتر است از برنج محلی یا نیمهدانه استفاده شود. |
|
لوبیای چشمبلبلی (یا لوبیای لیما) |
۱ پیمانه | لوبیا باید از شب قبل خیسانده شود. |
| شوید خشک یا تازه | ۱ پیمانه خشک یا ۲۰۰ گرم تازه خرد شده |
شوید تازه عطر بهتری دارد. |
|
گوشت گوسفندی یا مرغ |
۲۰۰ تا ۳۰۰ گرم (قابل حذف) | معمولاً از گوشت قرمز یا کوفته قلقلی استفاده میشود. |
| پیاز متوسط | ۱ عدد |
برای تفت دادن و عطردهی به گوشت. |
|
زعفران دمکرده غلیظ |
۳ قاشق غذاخوری | برای رنگ و عطر پلو و تهدیگ. |
| ادویهجات | نمک، فلفل سیاه و زردچوبه |
استفاده از پودر دارچین اختیاری است. |
آموزش گام به گام طرز تهیه لوبیا پلوی شیرازی
فرآیند پخت لوبیا پلوی شیرازی شامل سه مرحله اصلی است: آمادهسازی مواد، آبکش کردن و دم کردن پلو.
آمادهسازی لوبیا و گوشت
- پخت لوبیا: لوبیای چشمبلبلی که از شب قبل خیساندهاید، با مقداری آب و نمک روی حرارت قرار دهید. نکته کلیدی این است که لوبیا نباید کاملاً له شود؛ باید پس از پخت، ظاهر خود را حفظ کند (حدود ۳۰ تا ۴۰ دقیقه).
- تهیه گوشت (اختیاری): پیاز را نگینی خرد کرده و در روغن تفت دهید تا سبک شود. گوشت گوسفندی یا مرغ خرد شده را اضافه کرده و با زردچوبه و فلفل سیاه تفت دهید تا تغییر رنگ دهد. کمی آب اضافه کرده و اجازه دهید گوشت به آرامی بپزد و آب آن کشیده شود. در صورت تمایل به تهیه کوفته قلقلی، گوشت چرخکرده را با کمی پیاز رنده شده ورز داده و قلقلیهای کوچک تهیه و آنها را سرخ کنید.
- آمادهسازی شوید: اگر از شوید تازه استفاده میکنید، آن را کاملاً شسته و ریز خرد کنید. اگر شوید خشک است، نیازی به آمادهسازی ندارد.
پخت و آبکش کردن برنج (مخلوط کردن مواد)
- جوشاندن برنج: برنج را که از چند ساعت قبل با نمک خیساندهاید، در آب در حال جوش بریزید. اجازه دهید برنج به مرحله «زنده شدن» (مغز آن کمی سفت باشد) برسد.
- مخلوط کردن: دو دقیقه قبل از آبکش کردن برنج، لوبیای پخته شده و شوید خرد شده (یا خشک) را به آب در حال جوش اضافه کنید. این کار به نرم شدن شوید و ترکیب بهتر طعمها کمک میکند.
- آبکش کردن: بلافاصله برنج و مواد را آبکش کنید.
دم کردن پلوی خوشعطر
- تهدیگ: کف قابلمه مقداری روغن بریزید و اگر میخواهید تهدیگ زعفرانی داشته باشید، چند قاشق زعفران دمکرده اضافه کنید. میتوانید از نان یا سیبزمینی نیز استفاده کنید.
- چینش پلو: یک لایه از مخلوط برنج و لوبیا و شوید را در قابلمه بریزید. اگر از گوشت استفاده میکنید، گوشتهای پخته یا کوفته قلقلی را در لایههای میانی قرار دهید. این چینش را تا پایان مواد ادامه دهید.
- نهاییسازی: روی سطح برنج کمی روغن یا کره داغ بریزید و روی در قابلمه دمکنی بگذارید.
- مدت زمان دم کشیدن: ابتدا حرارت را زیاد کنید تا بخار در قابلمه جمع شود. سپس حرارت را بسیار کم کنید و اجازه دهید لوبیا پلو حداقل ۴۵ دقیقه تا یک ساعت دم بکشد.
نکته آشپزی: لوبیا پلو شیرازی به خودی خود غذای کاملی است، اما برای انتخابهای روزمره میتوانید آن را به عنوان یک گزینه عالی برای ناهار ساده چی بپزیم؟ در نظر بگیرید که سریعتر از بسیاری از پلوهای دیگر آماده میشود.
فوت و فنهای تخصصی برای طعم اصیل شیرازی
برای اینکه لوبیا پلوی شیرازی شما طعمی کاملاً اصیل و به یادماندنی داشته باشد، به نکات زیر توجه کنید:
تفاوت اصلی با لوبیا پلوی تهرانی
- نوع لوبیا: در شیراز از لوبیای چشمبلبلی استفاده میشود؛ در حالی که در تهران، لوبیا پلو با لوبیای سبز خرد شده پخته میشود.
- ادویه: در لوبیا پلوی شیرازی تمرکز بر عطر شوید است و معمولاً از دارچین کمتری (یا اصلاً) استفاده نمیشود؛ در حالی که لوبیا پلوی تهرانی عطر غالب دارچین را دارد.
نکات مهم برای عطر و رنگ عالی
- زعفران سخاوتمندانه: از زعفران دمکرده با کیفیت، نه تنها برای تهدیگ، بلکه برای پاشیدن روی پلو هنگام سرو استفاده کنید.
- شوید تازه: در صورت امکان، از شوید تازه استفاده کنید. عطر شوید تازه به هیچ وجه با شوید خشک قابل مقایسه نیست و روح این پلو محسوب میشود.
- بهترین زمان اضافه کردن لوبیا: همانطور که گفته شد، اضافه کردن لوبیا و شوید کمی قبل از آبکش کردن، باعث میشود مواد با برنج ترکیب شده و به خوبی عطر خود را آزاد کنند.
روشهای سرو و پیشنهادات جانبی
لوبیا پلو شیرازی معمولاً به همراه گوشت تکهای یا کوفته قلقلی سرو میشود. اما مکملهای اصلی آن در شیراز عبارتند از:
- سالاد شیرازی: این سالاد که با خیار، گوجه، پیاز و آبغوره تهیه میشود، طعم خنک و ترش خود، مزه لوبیا پلو را تکمیل میکند.
- ماست و خیار: ماست کم چرب و خیار، به همراه کمی نعناع خشک، یک ترکیب کلاسیک برای همراهی این پلو است.
- ترشی: انواع ترشیهای محلی قزوین و شیراز میتوانند طعم دلچسبی به سفره شما بدهند.
نتیجهگیری نهایی
طرز تهیه لوبیا پلوی شیرازی نشان میدهد که چگونه میتوان با سادهترین مواد و تمرکز بر عطر گیاهان تازه، یک غذای برنجی مجلسی و خاص تهیه کرد. این غذا با عطر غالب شوید و بافت نرم لوبیای چشمبلبلی، نه تنها روح آشپزی شیرازی را به سفره شما میآورد، بلکه یک تجربه غذایی سبک و خوشطعم را برای شما و خانوادهتان فراهم میسازد. با رعایت نکات ذکر شده، بهویژه در مورد پخت لوبیا و استفاده از زعفران، میتوانید یک لوبیا پلوی شیرازی اصیل و فراموشنشدنی بپزید.
